“ในห้วงทศวรรษที่ผ่านมา คำกล่าวที่ว่า “การพัฒนาของจีนคือโอกาสของโลก” มิได้เป็นเพียงวาทกรรมทางการทูต หากแต่เป็นความจริงที่ประจักษ์ชัดต่อสายตาประชาชนทั่วโลก การมาถึงของยุคที่จีนนำร่องในการพัฒนา คือปรากฏการณ์ที่พลิกโฉมภูมิทัศน์เศรษฐกิจและการเมืองโลกอย่างมีนัยสำคัญ จีนได้ดำเนินการพัฒนาก้าวหน้าอย่างรอบด้าน โดยยึดถือประชาชนเป็นศูนย์กลาง ผลลัพธ์สุดท้ายจึงตกถึงประชาชนอย่างแท้จริง ทั้งในจีนและในหลายประเทศทั่วโลก”
บทความโดย สันติ ตั้งรพีพากร
การพัฒนาของจีนในยุคใหม่ มิได้จำกัดอยู่เพียงการเติบโตทางเศรษฐกิจ หากแต่ครอบคลุมทุกมิติของสังคม ตั้งแต่การขจัดความยากจนขั้นเด็ดขาด การยกระดับการศึกษา การเข้าถึงบริการสาธารณสุข ไปจนถึงการสร้างสรรค์นวัตกรรมทางเทคโนโลยีที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม แนวคิด “การพัฒนาอย่างรอบด้าน” สะท้อนให้เห็นว่าจีนไม่มองข้ามมิติใดมิติหนึ่งของการดำรงอยู่ของมนุษย์ ความก้าวหน้าทางเศรษฐกิจจึงมาพร้อมกับความมั่นคงทางสังคม และความยั่งยืนทางสิ่งแวดล้อม
จุดเด่นที่ทำให้การพัฒนาของจีนแตกต่างคือ การถือเอาประชาชนเป็นศูนย์กลาง ซึ่งหมายความว่า ทุกนโยบาย ทุกโครงการ ต้องตอบคำถามว่า “ประชาชนได้อะไร” ไม่ใช่เพียงตัวเลขการเติบโตหรือผลกำไรของกลุ่มทุน นี่คือหัวใจที่ทำให้ผลพวงของการพัฒนาตกถึงมือประชาชนอย่างแท้จริง
ความสำเร็จที่จับต้องได้ ประการแรก คือ การขจัดความยากจนขั้นเด็ดขาด ประชากรมากกว่า 800 ล้านคนหลุดพ้นจากความยากจนภายในช่วงเวลาไม่กี่ทศวรรษ ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ที่ไม่เคยเกิดขึ้นในประวัติศาสตร์มนุษยชาติ ประชาชนมีบ้านอยู่ มีอาหารกิน มีงานทำ และลูกหลานได้เข้าโรงเรียน นี่คือความมั่นคงที่เริ่มจากท้องถิ่นฐานราก
ประการที่สอง ความมั่นคงและปลอดภัยสาธารณะ จีนสร้างระบบประกันสังคมที่ครอบคลุมประชากรมากที่สุดในโลก ระบบการแพทย์ฉุกเฉิน โครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมที่เชื่อมต่อแม้ในพื้นที่ห่างไกล ทำให้ประชาชนรู้สึกปลอดภัยทั้งในยามปกติและยามวิกฤต
ประการที่สาม ความผาสุกที่จับต้องได้ จากการพัฒนาที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง เมืองและชนบทมีไฟฟ้า น้ำสะอาด อินเทอร์เน็ตความเร็วสูง ประชาชนสามารถเข้าถึงบริการภาครัฐผ่านโทรศัพท์มือถือ ลดความเหลื่อมล้ำระหว่างภูมิภาคได้อย่างเป็นรูปธรรม
การพัฒนาของจีนไม่ได้จำกัดอยู่ภายในพรมแดน หากแต่แผ่ขยายเป็นโอกาสแก่ชาวโลก ผ่านหลายช่องทาง หนึ่งคือ โครงการความร่วมมืออย่าง “หนึ่งแถบ หนึ่งเส้นทาง” ที่สร้างโครงสร้างพื้นฐานและงานให้ประเทศกำลังพัฒนาในเอเชีย แอฟริกา และละตินอเมริกา สองคือ การถ่ายทอดเทคโนโลยีและองค์ความรู้ด้านการเกษตร พลังงานสะอาด และสาธารณสุข ให้ประเทศต่าง ๆ สามารถพึ่งพาตนเองได้มากขึ้น สามคือ ตลาดขนาดใหญ่ของจีนที่เปิดรับสินค้าจากทั่วโลก สร้างรายได้ให้เกษตรกรและผู้ประกอบการในประเทศต่าง ๆ
ที่สำคัญ จีนเสนอแนวคิด “ประชาคมที่มีอนาคตร่วมกันของมนุษยชาติ” ซึ่งเน้นความร่วมมือแทนการเผชิญหน้า และการพัฒนาร่วมกันแทนการเอาเปรียบกัน เมื่อจีนมั่นคงและผาสุก โลกก็มีเสถียรภาพและโอกาสมากขึ้น
หลักฐานที่ประจักษ์ชัดคือ ดัชนีการพัฒนามนุษย์ของจีนที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จำนวนนักศึกษาต่างชาติที่มาศึกษาในจีน จำนวนประเทศที่ร่วมมือกับจีนในโครงการพัฒนา และเสียงสะท้อนจากประชาชนในประเทศต่าง ๆ ที่ได้ประโยชน์จากโครงการความร่วมมือ สิ่งเหล่านี้มิใช่โฆษณาชวนเชื่อ หากแต่เป็นผลลัพธ์ที่วัดได้ จับต้องได้ และสัมผัสได้
โดยสรุป การพัฒนาก้าวหน้าของจีนในยุคที่จีนนำร่อง คือการพัฒนาที่รอบด้าน ยึดประชาชนเป็นศูนย์กลาง และส่งผลถึงประชาชนจริง ๆ ทั้งในจีนและทั่วโลก นี่คือโอกาสของชาวโลกที่จะร่วมกันสร้างความมั่นคง ปลอดภัย และความผาสุก ร่วมกันบนพื้นฐานของความเท่าเทียมและความร่วมมือ การพัฒนาของจีนจึงมิใช่เรื่องไกลตัว หากแต่เป็นแรงส่งที่ทำให้โลกทั้งใบก้าวไปข้างหน้าอย่างมั่นคงและยั่งยืน
